Đền Cờn: ngôi đền linh thiêng bên cửa biển Quỳnh
Mục lục
Nằm bên cửa biển nơi sông Hoàng Mai đổ ra biển Đông, đền Cờn là một trong những ngôi đền linh thiêng và nổi tiếng nhất vùng biển Bắc Nghệ An. Đền thờ Tứ vị Thánh Nương, được ngư dân và người buôn bán khắp nơi tìm về cầu an, đặc biệt vào dịp lễ hội đầu xuân.
Đền Cờn ở đâu?
Đền nằm ở vùng ven biển thị xã Hoàng Mai cũ, nay thuộc phường Quỳnh Mai, tỉnh Nghệ An. Từ Vinh, bạn đi theo Quốc lộ 1A ra phía Bắc khoảng 70–80 km, rẽ về hướng biển. Đền cũng khá gần ranh giới với Thanh Hóa nên rất thuận tiện cho du khách từ phía Bắc vào.
Đền Cờn thờ ai?
Đền thờ Tứ vị Thánh Nương, theo truyền thuyết là bà Thái hậu và ba nàng công chúa nhà Tống bị đắm thuyền khi chạy nạn, trôi dạt vào cửa biển. Người dân địa phương lập đền thờ, coi các bà là phúc thần che chở cho ngư dân ra khơi bình an, mùa màng thuận lợi. Qua nhiều triều đại, đền được sắc phong, trở thành trung tâm tín ngưỡng của cả vùng.
Đền Cờn đã được xếp hạng di tích quốc gia, gắn liền với đời sống tâm linh của cư dân miền biển xứ Nghệ.
Kiến trúc đền Cờn
Đền có vị trí đẹp, tựa vào núi, nhìn ra cửa biển, xung quanh là cây cổ thụ tỏa bóng mát. Các công trình được bố trí theo lớp, gồm nghi môn, sân đền, tòa hạ điện, trung điện và thượng điện. Nhiều chi tiết gỗ chạm khắc tinh xảo với đề tài rồng, phượng, mây, sóng nước – biểu tượng của miền biển.
- Nghi môn và cổng tam quan uy nghi.
- Hệ thống hoành phi, câu đối cổ có giá trị.
- Cây cổ thụ lâu năm tạo không gian thâm nghiêm.
Lễ hội đền Cờn
Lễ hội đền Cờn được tổ chức hằng năm vào tháng Giêng âm lịch, kéo dài nhiều ngày, là một trong những lễ hội lớn của Nghệ An. Phần lễ có rước kiệu, tế lễ, dâng hương. Phần hội có đua thuyền, kéo co, chọi gà, hát dân ca và nhiều trò chơi dân gian mang đậm chất miền biển.
Ngoài lễ hội, các ngày rằm, mùng một và thời điểm cuối năm, đầu năm, đền rất đông khách. Nhiều người kết hợp cầu an đầu năm với chuyến du xuân về biển Quỳnh.
Kinh nghiệm đi lễ đền Cờn
Chuẩn bị lễ vật
Chuẩn bị hương, hoa, quả, bánh kẹo, không cần lễ quá lớn. Nên mua lễ ở các cửa hàng có niêm yết giá. Hạn chế đốt vàng mã, tuân thủ hướng dẫn của ban quản lý di tích.
Trang phục, ứng xử
- Ăn mặc kín đáo, lịch sự, phù hợp nơi thờ tự.
- Không chen lấn, xô đẩy khi đông người, nhất là trẻ nhỏ và người già.
- Giữ gìn tư trang, cảnh giác với kẻ gian trong mùa lễ hội.
Thời gian hợp lý
Đi lễ vào sáng sớm giúp tránh nắng và tránh đông. Mùa lễ hội tháng Giêng, nên đến sớm để dễ tìm chỗ đỗ xe.
Kết hợp tham quan và ăn uống
Sau khi viếng đền Cờn, bạn có thể ra biển Quỳnh Phương ngắm làng chài, ghé chợ cá buổi sáng để mua hải sản tươi. Vùng này nổi tiếng với cá thu, mực, ghẹ và các món nước mắm truyền thống. Xem thêm các quán ăn và nơi lưu trú trong khu vực để sắp xếp chuyến đi thoải mái.
Nếu đi xa từ Vinh, bạn có thể ghép thêm đền Cuông ở Diễn Châu trên đường đi hoặc đường về, tạo thành hành trình tâm linh dọc Quốc lộ 1A.
Đường đi và gửi xe
Nếu đi ô tô từ Vinh, bạn theo Quốc lộ 1A hoặc tuyến cao tốc Bắc – Nam đoạn qua Nghệ An, đến khu vực Hoàng Mai thì rẽ về hướng biển theo biển chỉ dẫn. Đi xe khách tuyến Bắc – Nam, bạn có thể xuống ở Hoàng Mai rồi đi taxi, xe ôm vào đền. Quanh đền có các điểm trông giữ xe; mùa lễ hội, lực lượng chức năng phân luồng giao thông, bạn nên đi theo hướng dẫn và gửi xe đúng nơi quy định.
Đền Cờn trong đời sống ngư dân
Với người dân làng biển, trước mỗi mùa đánh bắt, họ thường đến đền thắp hương cầu mong sóng yên biển lặng, thuyền về đầy cá. Chính vì thế, đền Cờn không chỉ là di tích mà còn là chỗ dựa tinh thần của nhiều thế hệ. Đến đây, bạn sẽ cảm nhận rõ hơi thở của văn hóa biển xứ Nghệ.
Lưu đền Cờn trên bản đồ địa điểm và xem thêm các điểm thuộc nhóm Đền – Chùa để chuẩn bị cho hành trình du xuân trọn vẹn.
#đền Cờn#Hoàng Mai#lễ hội đầu năm#Tứ vị Thánh Nương